Franchise starten · Wet franchise

Wet franchise: je franchisecontract checken voordat je tekent

Een werkblad om de franchiseovereenkomst artikel voor artikel door te lopen en je jurist gericht vragen te stellen.

Door Gijs Bodenstaff · Bijgewerkt:

Een franchisecontract check je in drie rondes: eerst de precontractuele informatie, dan de overeenkomst zelf, daarna samen met een franchisejurist. Sinds 1 januari 2021 geeft de Wet franchise je een standstill van vier weken tussen het informatiepakket en de handtekening. Gebruik die weken als werktijd, niet als wachttijd. Deze pagina is een praktische hulp en geen juridisch advies.

Wat regelt de Wet franchise voor jou als kandidaat?

Je vindt de regels in titel 16, boek 7 BW. Lees eerst de definitie in artikel 7:911 BW: je krijgt het recht, maar neemt ook de plicht op je, om de formule uit te baten tegen betaling. Je tekent dus niet voor een vrijblijvende licentie, je belooft een werkwijze te volgen.

Voor kandidaten zijn drie dingen uit de wet het meest bruikbaar. Ten eerste krijg je vóór het tekenen gegevens op papier, onder meer over wat je gaat betalen en welke bedragen je moet investeren (zie 7:913 en 7:916 BW). Ten tweede zit er daarna een wachttijd van vier weken. Zolang die loopt, kan niemand je om een handtekening of geld vragen. Ten derde: artikel 7:921 BW. Wil de franchisegever iets aan de formule veranderen dat jou boven een vooraf vastgelegde grens geld kost, dan moeten franchisenemers daarmee instemmen. Kijk dus waar die grens in jouw contract ligt. Meer over de route ervoor lees je in de franchisegids met zeven fases.

Tijdlijn franchisecontract checken volgens de Wet franchise: informatie, vier weken standstill, toetsing door jurist, ondertekening
Vier momenten tussen het eerste informatiepakket en je handtekening. Bron: Wet franchise en CMS.

Hoe gebruik je de vier weken standstill slim?

Plan de vier weken vooraf in en boek je jurist en accountant al voordat het pakket binnen is.

Werkplan voor de standstill van vier weken
WeekWat je doetResultaat
Week 1Pakket compleet lezen, vragenlijst maken, ontbrekende stukken opvragenLijst met open punten naar de franchisegever
Week 2Gesprekken met twee of drie bestaande franchisenemers, cijfers naast je eigen begroting leggenBeeld van de praktijk achter de prognose
Week 3Contract laten toetsen door een franchisejurist, prognose laten toetsen door een accountantSchriftelijk advies met risico's en onderhandelpunten
Week 4Onderhandelen over de punten die ertoe doen, financiering afrondenBesluit: tekenen, heronderhandelen of afhaken

Welke artikelen in de franchiseovereenkomst check je één voor één?

Loop de overeenkomst door met deze checklist ernaast. Zet bij elk onderwerp het artikelnummer uit jouw contract en schrijf het antwoord op. Gebruik deze lijst ook om criteria om franchiseformules naast elkaar te leggen concreet te maken: een formule die op deze punten vaag blijft, scoort lager.

Checklist franchiseovereenkomst: wat vraag je en waarom
OnderwerpWat vraag jeWaarom
Looptijd en verlengingHoe lang loopt het contract, verlengt het automatisch en onder welke voorwaarden?Je investering moet zich binnen de looptijd terugverdienen
Exclusief gebiedIs er een eigen gebied, hoe is het begrensd en mag de franchisegever er online of via een andere vestiging verkopen?Bepaalt je klantenpotentieel en concurrentie binnen de eigen formule
VergoedingenWelke entreefee, royalty en marketingbijdrage betaal je, over welke grondslag en wanneer?Een procent over omzet weegt anders dan een vast bedrag per maand
InvesteringenWelke investeringen worden nu verlangd en welke later, zoals een verplichte verbouwing?Latere investeringen drukken op je liquiditeit
FormulewijzigingenWaar ligt de grens voor wijzigingen met financiële gevolgen en hoe werkt de instemming?Artikel 7:921 BW geeft hier inspraak, maar het contract bepaalt de grens
BeëindigingWanneer kunnen beide partijen opzeggen en wat gebeurt er met inventaris en voorraad?Een vertrek zonder regeling kan duur uitpakken
Non-concurrentieHoe lang en in welk gebied mag je na afloop niet in dezelfde branche werken?Raakt je inkomen na het contract
GoodwillBouw je goodwill op die je bij verkoop of einde vergoed krijgt?Bepaalt wat je vestiging later waard is

Kosten in het contract naast je begroting leggen

Haal elke vergoeding uit het contract en zet die in je exploitatie. Ter vergelijking: IntoTheMinds keek in 2025 naar 21 merken in Frankrijk. Daar lag de royalty tussen 0% en 9% (vaak 4% tot 6%) en de marketingbijdrage tussen 0% en 3%. Let op: dat zijn Franse cijfers, in Nederland kan het afwijken. Rekenen doe je met de rekenhulp voor eigen inbreng. Wil je weten wat een marketingfee in de praktijk betaalt, lees dan de uitleg over de besteding van marketingfees.

Hoe beoordeel je de precontractuele informatie?

Het informatiepakket laat zien hoe open een formule is. Is een prognose onderbouwd of alleen een mooi getal?

Signalen in het informatiepakket
Je zietGoed tekenVraag die je stelt
OmzetprognoseAannames per post staan erbijOp welke vestigingen is deze prognose gebaseerd?
Overzicht vergoedingenAlle fees met grondslag en moment van betalingZijn er kosten die nergens in dit overzicht staan?
InvesteringsoverzichtBedragen per post, ook latere verplichtingenWat moet ik in jaar drie of vijf opnieuw investeren?
Gegevens over het netwerkRuimte om bestaande franchisenemers zelf te bellenMag ik ook vertrokken franchisenemers spreken?

Waarom die laatste vraag telt

In ons eigen onderzoek (LocalSEOLab.nl en Stichting LODAK, 2026) bekeken we 500 Google Bedrijfsprofielen van 100 ketens. Maar 40% was compleet en 6 ketens op de 100 antwoordden binnen een dag op reviews. Wie zorgt in jouw formule voor de vindbaarheid van je vestiging, en wie betaalt het?

Welke vragen leg je voor aan een franchisejurist?

Een franchisejurist hoort er altijd bij; deze pagina is geen juridisch advies en Franchise-starten.nl is geen juridisch adviseur. Neem deze vragen mee:

  • Welke bepalingen wijken af van wat in de branche gebruikelijk is?
  • Hoe is de instemmingsgrens van artikel 7:921 BW in dit contract uitgewerkt?
  • Wat gebeurt er bij tussentijds stoppen, ziekte of overlijden?
  • Is het non-concurrentiebeding redelijk in duur en gebied?
  • Klopt de informatieplicht: is alles wat de wet vraagt ook aangeleverd?

Laat daarna een accountant de cijfers toetsen. Hoe je financiering rond krijgt, lees je bij financiering voor je franchisevestiging.

Scenario: hoe Ilse haar franchisecontracten naast elkaar legde

Ilse (fictief, 41, uit Zwolle) twijfelde tussen twee formules in de dienstverlening. Ze legde beide contracten in één werkblad naast elkaar. Formule A vroeg een lagere royalty, maar had een non-concurrentiebeding van twee jaar in de hele provincie. Formule B vroeg meer, maar gaf een vast gebied en een duidelijke goodwillregeling.

Ilse koos B, omdat het gebied aansloot op haar netwerk. De les: vergelijk contracten op dezelfde punten, niet op het eerste bedrag dat je ziet.

Welke fouten maken kandidaten bij het tekenen van een franchiseovereenkomst?

De meeste problemen ontstaan uit haast:

  • Alleen de royalty vergelijken en latere investeringen vergeten.
  • De jurist pas in week vier inschakelen, zodat er geen tijd is om te onderhandelen.
  • Een huurcontract tekenen voordat de franchiseovereenkomst rond is.

Bij Franchise-starten.nl kijken we in het matchingproces in vier stappen eerst of de eisen van een formule bij je passen. Het contract beoordelen blijft werk voor jou en je eigen adviseurs. Twijfel je nog of franchise überhaupt bij je past? Doe dan eerst de zelftest voor aspirant-franchisenemers.

Veelgestelde vragen over het franchisecontract checken

Hoeveel tijd heb ik om een franchisecontract te bekijken?
Na ontvangst van het verplichte informatiepakket heb je volgens de Wet franchise vier weken bedenktijd. In die periode mag de franchisegever geen handtekening en geen betaling van je vragen. Plan je jurist en accountant in die weken in, zodat er nog ruimte overblijft om over belangrijke punten te onderhandelen voordat je tekent.
Welke stukken krijg ik vóór het tekenen van de franchisegever?
Je hebt recht op gegevens vooraf, onder meer over alle fees en over de bedragen die je moet investeren (artikelen 7:913 en 7:916 BW). Vraag om ontbrekende stukken als het pakket niet compleet is en laat een franchisejurist beoordelen of alles is aangeleverd.
Is een franchisejurist echt nodig als het contract standaard lijkt?
Ja. Een contract dat standaard oogt, kan bepalingen bevatten over looptijd, beëindiging of non-concurrentie die jou jaren binden. Een franchisejurist ziet sneller wat afwijkt en wat onderhandelbaar is. Deze informatie is geen juridisch advies, alleen een hulpmiddel om je voor te bereiden.
Wat betekent artikel 7:921 BW voor mij als franchisenemer?
Volgens artikel 7:921 BW mag een wijziging van de formule die jou boven een vastgelegde grens geld kost, niet zonder instemming van de franchisenemers. In je contract staat hoe die grens en de instemming zijn uitgewerkt. Lees dat deel zorgvuldig en vraag je jurist of de regeling in jouw situatie voldoende bescherming biedt.
Kan ik onderhandelen over een franchiseovereenkomst?
Vaak wel, al verschilt het per formule. Franchisegevers willen gelijke contracten in hun netwerk, maar over punten als startdatum, gebied of een betalingsregeling is soms ruimte. Vraag je jurist welke punten de moeite waard zijn en leg afspraken altijd schriftelijk vast.
Waar let ik op bij een non-concurrentiebeding?
Kijk naar de duur, het gebied en welke activiteiten eronder vallen. Een breed beding kan betekenen dat je na afloop jaren niet in je eigen vak kunt werken. Laat je jurist beoordelen of het redelijk is en vraag wat er gebeurt als de franchisegever het contract zelf beëindigt.
Hoe weet ik of de omzetprognose realistisch is?
Vraag op welke vestigingen de prognose is gebaseerd en welke aannames erin zitten. Bel bestaande en vertrokken franchisenemers en vergelijk hun ervaringen met de cijfers. Laat een accountant de prognose naast je eigen begroting leggen. Een prognose zonder onderbouwing is een reden om door te vragen, niet om te tekenen.
Mag ik al een huurcontract tekenen voor de franchiseovereenkomst rond is?
Dat is riskant. Als de franchiseovereenkomst niet doorgaat, zit je mogelijk vast aan een pand zonder formule. Bespreek met je jurist of je een ontbindende voorwaarde kunt opnemen of de volgorde kunt omdraaien. Stem de data van beide contracten op elkaar af voordat je iets ondertekent.
Controleert Franchise-starten.nl mijn franchisecontract?
Nee. Franchise-starten.nl is geen juridisch of financieel adviseur. We kijken bij de matching of de eisen van een formule aantoonbaar bij je passen en geven je een shortlist met onderbouwing. Het contract laat je toetsen door een franchisejurist en de cijfers door een accountant of je bank.
Wat staat er meestal in de bijlagen van een franchisecontract?
Denk aan het handboek, inkoopvoorwaarden, een overzicht van vergoedingen en soms afspraken over huur of inrichting. Vraag welke bijlagen onderdeel van de overeenkomst zijn en welke de franchisegever later zelf mag wijzigen. Een handboek dat eenzijdig verandert, kan je kosten of werkwijze flink beïnvloeden.

Bronnen

Portret van Gijs Bodenstaff

Gijs Bodenstaff
Franchise marketeer, Local SEO- en GEO-specialist, auteur

Wil je eerst weten welke formules aantoonbaar bij je passen, voordat je contracten gaat lezen? Vraag de gratis intake aan.